Haberleşme öncelikleri: tehlike, acelelik, emniyet, rutin
Denizde her haberleşmenin bir önceliği vardır. Öncelik, çağrının başındaki işaretle söylenir ve DSC çağrısında "kategori" olarak seçilir. Tehlike haberleşmesi diğer bütün haberleşmelerden önce gelir; acelelik tehlike dışındakilerden, emniyet de tehlike ve acelelik dışındakilerden önce gelir.
Bu sayfadaki işaretler ve çağrı biçimleri Telsiz Tüzüğü'nün 32. ve 33. maddelerinden alınmıştır (IMO GMDSS Manual 2024 Edition, Annex 4-1-7 ve 4-1-8).
Dört öncelik
| Sıra | Öncelik | Sesli işaret | Ne zaman | DSC'de |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Tehlike (distress) | MAYDAY |
Gemi ya da insan ciddi ve yakın tehlikede; hemen yardım gerekiyor | DISTRESS düğmesi |
| 2 | Acelelik (urgency) | PAN PAN |
Geminin ya da bir kişinin emniyetiyle ilgili çok acele bir mesaj var, ama yakın tehlike yok | Kategori: URGENCY |
| 3 | Emniyet (safety) | SECURITE |
Seyir ya da hava ile ilgili önemli bir uyarı | Kategori: SAFETY |
| 4 | Rutin | — | Diğer her şey | Kategori: ROUTINE |
MAYDAY Fransızca "m'aider", SECURITE Fransızca "sécurité" gibi okunur.
Çağrının biçimi
Üç öncelikte de sesli çağrı aynı iskeleti izler: işaret üç kez → kimi çağırdığınız → THIS IS → kim olduğunuz üç kez → kimliğiniz.
| Tehlike | Acelelik | Emniyet | |
|---|---|---|---|
| İşaret (üç kez) | MAYDAY | PAN PAN | SECURITE |
| Kime | (belirtilmez; herkes) | Çağrılan istasyonun adı ya da "all stations", üç kez | Çağrılan istasyonun adı ya da "all stations", üç kez |
| THIS IS | THIS IS | THIS IS | |
| Kim (üç kez) | Geminin adı | Geminin adı | Geminin adı |
| Kimlik | Çağrı adı ya da başka kimlik; alarm DSC ile gönderildiyse MMSI | Aynı | Aynı |
| Sonra | Tehlike mesajı | Acelelik mesajı ya da mesajın verileceği kanal | Emniyet mesajı ya da mesajın verileceği kanal |
Tehlike mesajının içeriği
Tehlike çağrısının ardından verilen mesaj şu sırayla söylenir:
MAYDAY- Geminin adı
- Çağrı adı ya da başka kimlik; alarm DSC ile gönderildiyse MMSI
- Konum: enlem ve boylam; bilinmiyorsa ya da zaman yoksa bilinen bir yere göre
- Tehlikenin türü
- İstenen yardım
- Yararlı olabilecek diğer bilgiler
Örnek metin ve adımlar: S-VHF-05. Acelelik ve emniyet örnekleri: S-VHF-04. Bütün kalıplar tek sayfada: Çağrı kalıpları.
Önce DSC, sonra ses
GMDSS'te çağrı iki adımdır:
- DSC ile duyurulur. Cihaz, karşı istasyonda alarm çaldırır ve kimliğinizi, önceliği, tehlikede konumu ve türü gönderir.
- Sesle sürdürülür. Tehlikede VHF kanal 16'da ya da MF/HF'te bandın sesli tehlike frekansında; acelelik, emniyet ve rutinde DSC çağrısında belirtilen kanalda.
DSC alarmı sesli mesajın yerini tutmaz: alarmdan sonra konuşulur. Eylem Raporu bunu ayrıca denetler ("Distress sonrası sesli trafik").
Tehlike trafiği sürerken
- Tehlike trafiğini yöneten istasyon, araya giren istasyonlara
SEELONCE MAYDAYdiyerek sessizlik ister. - Tehlike trafiği bittiğinde aynı istasyon
SEELONCE FEENEEile bunu duyurur. - Tehlike trafiğiyle ilgisi olmayan istasyonlar o frekansta yayın yapmaz.
Simülatörde kıyı istasyonu rolündeki eğitmen bu duyuruları sesle yapar (Eğitmen Kılavuzu 6.7).
Başkasının tehlikesini aktarmak: MAYDAY RELAY
Tehlikedeki gemi kendisi alarm veremiyorsa ya da alarmı duyulmadıysa başka bir istasyon onun adına çağrı yapar. Sesli işaret MAYDAY RELAY'dir (üç kez); ardından "all stations" ya da kıyı istasyonunun adı (üç kez), THIS IS, aktaran geminin adı (üç kez) ve kimliği gelir. Sonra tehlikedeki geminin mesajı yinelenir (S-VHF-07).
Yanlış öncelik seçmek
- Tehlike yokken DISTRESS'e basmak yanlış alarmdır: arama-kurtarma boşuna başlar. Yanlışlıkla bastıysanız iptal edersiniz (S-VHF-06).
- Tehlike varken daha düşük öncelik kullanmak yardımı geciktirir.
- Ölçüt Telsiz Tüzüğü'ndeki tanımdır: tehlike işareti, bir geminin ya da kişinin ciddi ve yakın bir tehlikeyle karşı karşıya olduğunu ve hemen yardım gerektiğini bildirir.